De eerste lezing vandaag is uit het boek Jona; geen historisch document maar een oud verhaal, dat grotendeels verzonnen is, om te laten zien hoe God met mensen omgaat. Het is een oude parabel, niet waar gebeurd maar wel vol met ware en waardevolle gedachten.

De hoofdrol is voor de profeet Jona; dat betekent duif. Hij moet zijn vleugels verder uitslaan dan eigen land. Hij moet naar Ninive, de hoofdstad van het Assyrische rijk, de grootmacht van toen, die al eerder de Israëlieten had proberen uit te roeien. Jona moet dus die goddeloze aartsvijand van Israël tot inkeer brengen. 

En daar ziet Jona tegenop en hij heeft er helemaal geen zin in. Hij neemt de boot naar Tarsis; hij gaat de andere kant op. Zoals wij wel eens de andere kant op kijken als we onrecht zien, als we dingen zien die niet kunnen, maar bang zijn om er iets van te zeggen…

Jona deserteert kun je zeggen; hij weigert dienst. Maar de vogel komt, vertelt het wonderlijke verhaal, de vogel komt in een vis terecht, die hem uitspuwt op het strand. Dan gaat Jona toch naar Ninive. Hij roept de mensen op anders, beter, eerlijker te gaan leven, maar hoopt stiekem dat ze dat niet doen en dat God de aartsvijand van Israël daarvoor zal straffen. Dat de stad in mekaar dondert, hoopt ie, en de mensen eronder doodvallen…

Maar koning en volk komen tot inkeer en God vergeeft hun al het kwaad dat ze deden, en biedt hun nieuwe kansen. En dan is Jona kwaad, omdat God al te goed is…

Anders dan Jona hoopte en anders dan wij vaak doen, heeft God –leert ons dit verhaal- mededogen met wie in de fout zijn gegaan. Anders dan Jona dacht en hoopte, houden Gods zorg en liefde voor mensen niet op bij de grens van Israël, maar is zijn mededogen en geduld met mensen grenzeloos.

Anders dan Jona, die zich geroepen wist maar aarzelde en deed of hij niks gehoord had en probeerde er onderuit te komen, heel anders dan Jona, vertelt de tweede lezing, gaan de eerste leerlingen van Jezus -als hij hen roept- meteen mee! Ze laten alles uit hun handen vallen en gaan niet met hun boten maar onmiddellijk met hem in zee… Kom en volg me, vraagt hij, ik zal jullie leren om in plaats van vissen mensen te vangen. Ik leer jullie mensen te verzamelen die elkaar, en samen anderen, van dienst willen zijn, en die zo het rijk van God dichterbij doen komen.

Hij kiest geen geleerde, geletterde mensen maar vissers, die niet konden lezen of schrijven, misschien om te voorkomen dat alles te vlug op papier in regels en stellingen zou worden vastgelegd. Hij kiest geen slimme, leidende figuren die van zijn beweging een goed georganiseerd instituut zouden kunnen maken. Nee, hij vraagt eenvoudige vissers, misschien omdat vissers maar al te goed weten dat je geduld moet hebben, dat je - al vang je niks of weinig- het vertrouwen moet bewaren, en omdat zij wisten dat er in je net nooit één maar allerlei soort vis voorkomt…

Kom mee, zegt hij , breng al die verschillende mensen, uit elkaar gedreven, van elkaar vervreemde mensen, maar allemaal kinderen van dezelfde Vader, bijeen en heb geduld met hen, zoals God geduld had met de inwoners van Ninive… want het Rijk Gods komt eraan. Vroeg of laat wordt de wereld zoals God bedoeld heeft…